الفيض الكاشاني

100

كليات فيض كاشانى ( كليات ملا محمد محسن فيض كاشانى ) ( ديوان فيض كاشانى )

التحيّه در گوشهء پائين عبارت عقيل الدين با خط ديگرى نوشته شده : تاريخ وفات مرحوم فيض در سنه 1091 لهذا اين ديوان شش سال قبل از فوت مصنّف نوشته شده حررّه 241 اين نسخه با توجه به توضيح كاتب نامعلوم واضح است كه در حيات فيض و براى فيض نوشته شده و قطعا به نظر وى رسيده است زيرا سيد عقيل الدين و برادرش ملا سيد خليل حسينى هر دو از شاگردان فيض بوده‌اند امّا از نظر صحت تقريبا برابر نسخهء اصلى و غالبا گوئى از روى هم نوشته شده است . اين نسخه نيز از مآخذ مورد اعتماد شارح بوده و در آخرين صفحه آن غزل فياض لاهيجى كه در پاسخ غزل فيض سروده به خط عقيل الدين آمده است و چون آن را حائز اهميّت دانست جزء مراسلات فيض و پاسخ ياران او پس ازين در مقدمه خواهد آورد و اين نسخه شامل رساله ديباچه گلزار است و با علامت « عق » . ج - نسخهء شماره 549 كتابخانه ملى شامل منتخبى از غزليات و قصيده توحيديه فيض بقطع ربعى و به خط خوش دوران قاجاريه شكسته نستعليق نام كاتب نامعلوم ولى در صفحه آخر آن مهر رضاقلى خلج و ذيل آن مهر مهر ديگر به خط نستعليق خلج امير حسينى ديده مىشود . اين نسخه شامل 96 برگ و هر برگ تقريبا 14 سطر امّا مسامحاتى دارد و ازين منتخب تنها از قصيدهء توحيديه آن استفاده شد . با علامت « امير » م . د - نسخهء كتابخانهء مجلس شورا به شماره 2473 / ف / 55826 تاكنون تنها نسخه قصايد فيض است كه ديده و ماخذ منحصر بفرد اين كليات است قطع ربعى با جلد تيماج سوخته و جدول‌كشى بدون تزئين ديگر ، اول و آخر آن سالم اما بدون نام كاتب و به خط نسخ نيمه خوش ، اين نسخه ظاهرا در حيات مؤلف نوشته شده و در خاندان فيض در كاشان بوده كه متاسفانه گوشهء آن را موريانه خورده و ابياتى را ناقص كرده است تنها در صفحهء آخر آن به خط كاتبى ديگر كه ظاهرا شبيه به خط يكى از نوادگان فيض مىباشد غزلى از فيض را در تعريف ديوان مرقوم داشته و تاريخ آن سال 1111 ه . ق . است كه 20 سال بعد از فوت فيض مىباشد با علامت « مجلس » « 1 » . مشخصات ديگر آن :

--> ( 1 ) - اين غزل در صفحهء اول پشت جلد آمده است .